TROCHĘ O MYDLE W SKRÓCIE

   Mydło w kostce,czy też mydło w płynie... Obecnie powszechne... Jednak nie zawsze tak było. Ja dziś o tych w kostce będę mówić. Naturalnych. Tworzonych w manufakturach mydlanych jak i w zaciszu domowym (tak przynajmniej jest w moim przypadku).

 Tworzy się je (tak tworzy się) i tworzyło z tłuszczy: roślinnych (najbardziej popularna forma tłuszczy) i zwierzęcych (tzw. metodą paleo,zyskująca na popularności w USA i Kanadzie oraz zamierzchłych czasach).

Czy zastanawiałeś/aś się kiedykolwiek : czym ono jest?

Mydło to sole metali  wyższych kwasów tłuszczowych. Otrzymuje się je w procesie zmydlania ( saponifikacji).

Saponifikacja (zmydlanie)  to proces chemiczny, w którym tłuszcze ( estry kwasów tłuszczowych i glicerolu) reagują z zasadą ( NaOH lub KOH) w obecność wody, tworząc w wyniku tej reakcji mydło ( sole kwasów tłuszczowych) i glicerol (gliceryna). Trwa ona zazwyczaj od 24 do 72 godzin.

 Upraszczając - aby powstało mydło - musimy mieć tłuszcz i silną zasadę.

Wszystko zaczyna się od rozpuszczenia wodorotlenku sodu (NaOH) w wodzie. Zawsze rozpuszczamy w wodzie - nigdy na odwrót! Rozpuszczane NaOH w tejże wodzie dysocjuje na jony sodu(Na+) i jony wodorotlenkowe ( OH-). W trakcie tej reakcji uwalnia się również ciepło. Gdy dodamy roztwór wodorotlenku sodu (ług) do tłuszczy to 3 bardzo reagujące jony (OH) z 3NaOH rozbiją się na 3 wiązania estrowe w triglicerydach prowadząc do powstania jednej cząsteczki gliceryny (glicerolu).  Zaś w międzyczasie każdy z jonów sodu ( Na) łączy się z kwasem tłuszczowym tworząc 3 cząsteczki mydła (sole kwasów tłuszczowych). A więc z każdego trójglicerydu powstaje jedna cząsteczka gliceryny i trzy cząsteczki mydła (soli kwasów tłuszczowych).

Innym razem opowiem o kwasach tłuszczowych. Nie zmienia to jednak faktu,że każdy olej zawiera różne kwasy tłuszczowe,więc finalne mydło będzie mieć różne właściwości. 

Jakie wyróżniamy mydła? 

SODOWE - powstają na ługu z wspomnianego już NaOH. Są to mydła twarde,białe i dobrze rozpuszczalne w wodzie. Często produkowane z dodatkami: zapachowymi,barwiącymi i wzbogacającymi je. Sprzedawane w kostkach mniejszych lub większych.

POTASOWE - powstają na ługu potasowym ( tzw. potażu) z KOH. Są to mydła: miękkie,bardzo dobrze rozpuszczalne w wodzie. Najczęściej używane do produkcji mydeł w płynie i szamponów.

MAGNEZOWE - ciekłe,trudno rozpuszczalne, także wykorzystywane do produkcji mydeł w płynie,szamponów i płynów do kąpieli.

No właśnie! A jak działa mydło? Jego właściwości myjące wynikają z tego,iż w wodzie tworzy subtelną emulsję. Mają one specyficzną budowę odpowiadającą za zdolność usuwania brudu. A że brud to zazwyczaj tłuszcz,więc go zmywa wraz z wodą. 

Na obrazku widzimy budowę cząsteczki mydła. Składa się ona z grupy polarnej ( hydrofilowej) tej lubiącej wodę oraz z nie polarnej (hydrofobowej) tej nie lubiącej wody. W czasie usuwania brudu ten hydrofobowy ogonek wnika do brudu,a hydrofilowa łepetynka pozostaje na jego powierzchni umożliwiając zwilżenie przez wodę i usunięcie go. Mydło zmniejsza napięcie powierzchniowe wody pozwalając na wniknięcie jej do brudu i usunięcie go. A wygląda to mniej więcej tak :

Mydło jest nieocenionym pomocnikiem w walce z brudem. Jednakże jest też dobrym środkiem: piorącym,pielęgnacyjnym oraz dezynfekującym. 

Mam na myśli tu mydła naturalne wytwarzane ręcznie,a nie komercyjne. Te naturalne niejednokrotnie posiadają w sobie wiele dobroci umieszczonych już na samym początku w czasie ich formulacji. Mogą wspomagać gojenie ran ( mydło Aleppo) lub pomagać w przywróceniu naturalnego mikrobiomu skóry. Mogą być "czyste" bez dodatków dla alergików,ale też te o zapachu lawendy czy róży. No różne różniste. Każdy znajdzie coś dla siebie.

Dziś żegnam się i życzę miłego dnia.

XOXO Cathy 🙂

P.S.  Trochę bawiłam się w Gemini i pierwsze zdjęcie jest tylko wizualizacją mojego przyszłego laboratorium, a nie rzeczywistym stanem. 😉